Purvakhanda — Acharakanda · Chapter 186
Remedies for Urinary Disorders, Goitre, Fistula, and Piles
Verse 1 (garuda.1.186.1)
श्रीगरुडमहापुराणम् १८६ हरिरुवाच । पीतः सारो गुडूच्याश्च मधुना च प्रमेहनुत् । पीतं गोहालिकामूलं तिलदध्याज्यसंयुतम्
śrīgaruḍamahāpurāṇam 186 hariruvāca pītaḥ sāro guḍūcyāśca madhunā ca pramehanut pītaṁ gohālikāmūlaṁ tiladadhyājyasaṁyutam
Hari said: Drinking the essence of guduchi with honey destroys prameha (urinary disorder). Drinking the root of gohalika combined with sesame, curd, and ghee,
Verse 2 (garuda.1.186.2)
निरुद्धमूत्रं क्वथितं निवर्तयति शङ्कर । तथा हिक्कां हरेत्पीतं सौवर्चलयुतञ्च वै
niruddhamūtraṁ kvathitaṁ nivartayati śaṅkara tathā hikkāṁ haretpītaṁ sauvarcalayutañca vai
boiled and drunk, reverses obstructed urine, O Shankara; likewise, drunk with sauvarchala salt, it removes hiccup.
Verse 3 (garuda.1.186.3)
गोरक्षकर्कटीमूलं पिष्टं शीतोदकेन च । पीतं दिनत्रयेणैव नाशयेद्रुद्र शर्कराम्
gorakṣakarkaṭīmūlaṁ piṣṭaṁ śītodakena ca pītaṁ dinatrayeṇaiva nāśayedrudra śarkarām
Root of gorakshakarkati, ground with cold water and drunk for three days, destroys urinary gravel, O Rudra.
Verse 4 (garuda.1.186.4)
पिष्ट्वा वै मालतीमूलं ग्रीष्मकाले समाहितम् । साधितं छागदुग्धेन पतिं शर्कस्यान्वितम् । हरेन्मूत्रनिरोधञ्च हरेद्वै पाण्डुशर्कराम्
piṣṭvā vai mālatīmūlaṁ grīṣmakāle samāhitam sādhitaṁ chāgadugdhena patiṁ śarkasyānvitam harenmūtranirodhañca haredvai pāṇḍuśarkarām
Grinding the root of malati, gathered attentively in summer, and preparing it with goat's milk combined with sugar, removes urinary retention and also pandu-sharkara (a pale form of urinary gravel).
Verse 5 (garuda.1.186.5)
द्विजयष्ट्याश्च वै मूलं पिष्टं तण्डुलवारिणा । गण्डमालां हरेल्लेपादसाध्यं गलगण्डकम्
dvijayaṣṭyāśca vai mūlaṁ piṣṭaṁ taṇḍulavāriṇā gaṇḍamālāṁ harellepādasādhyaṁ galagaṇḍakam
Root of dvijayashti ground with rice-water, applied as a paste, removes gandamala and even incurable goitre.
Verse 6 (garuda.1.186.6)
रसाञ्जनं हरीतक्याश्चूर्णं तेनैव गुण्ठनात् । नाशयेत्पुरुषो व्याधीन्नात्र कार्या विचारणा
rasāñjanaṁ harītakyāścūrṇaṁ tenaiva guṇṭhanāt nāśayetpuruṣo vyādhīnnātra kāryā vicāraṇā
Rasanjana and powder of haritaki, applied as an ointment, destroy a man's diseases — there should be no doubt of this.
Verse 7 (garuda.1.186.7)
करवीरमूललेपाद्वै लेपात्पूगफलस्य च । पुंव्याधिर्नश्यते रुद्र योगमन्यं वदाम्यहम्
karavīramūlalepādvai lepātpūgaphalasya ca puṁvyādhirnaśyate rudra yogamanyaṁ vadāmyaham
By applying a paste of karavira root, and a paste of areca-nut, male disease is destroyed, O Rudra; I shall now tell another remedy.
Verse 8 (garuda.1.186.8)
दन्तीमूलं हरिद्रा च चित्रकं तस्य लेपनात् । भगन्दरविनाशः स्यादन्यं योगं वदाम्यहम् । जलौकाजग्धरक्तञ्च भगन्दरमुमापते
dantīmūlaṁ haridrā ca citrakaṁ tasya lepanāt bhagandaravināśaḥ syādanyaṁ yogaṁ vadāmyaham jalaukājagdharaktañca bhagandaramumāpate
The root of danti, turmeric, and chitraka, applied as a paste, destroy bhagandara (fistula); I shall tell another remedy — blood sucked out by leeches also treats bhagandara, O Lord of Uma!
Verse 9 (garuda.1.186.9)
त्रिफलाजलघृष्टञ्च मार्जारास्थि विलेपितम् । ततो न प्रस्त्रवेद्रक्तं नात्र कार्या विचारणा
triphalājalaghṛṣṭañca mārjārāsthi vilepitam tato na prastravedraktaṁ nātra kāryā vicāraṇā
Rubbed with triphala-water, and applying cat's bone as a paste — thereafter blood does not flow; there should be no doubt of this.
Verse 10 (garuda.1.186.10)
हरिद्रानेकवारञ्च स्नुहीक्षीरेण भाविता । वटिकार्ऽशोविनाशाय तल्लेपाद्वृषभध्वज । घोषाफलं सैन्धवञ्च पिष्ट्वा चार्शोहरं परम्
haridrānekavārañca snuhīkṣīreṇa bhāvitā vaṭikār'śovināśāya tallepādvṛṣabhadhvaja ghoṣāphalaṁ saindhavañca piṣṭvā cārśoharaṁ param
Turmeric processed many times with snuhi's milky sap and made into a pill destroys piles, O Vrishabhadhvaja; the fruit of ghosha ground with rock salt is likewise an excellent destroyer of piles.
Verse 11 (garuda.1.186.11)
गव्याज्यं साधितं पीतं पलाशक्षारवारिणा । त्रिगुणेन त्रिकटुकं अर्शांसि क्षपयेच्छिव
gavyājyaṁ sādhitaṁ pītaṁ palāśakṣāravāriṇā triguṇena trikaṭukaṁ arśāṁsi kṣapayecchiva
Drinking cow's ghee prepared with the ash-water of palasha, combined with the three pungents in threefold measure, destroys piles, O Shiva.
Verse 12 (garuda.1.186.12)
बिल्वस्य च फलं दग्धं रक्तार्शः प्रविनाशनम् । जग्धवा कृष्णतिलानेव नवनीतयुतानपि
bilvasya ca phalaṁ dagdhaṁ raktārśaḥ pravināśanam jagdhavā kṛṣṇatilāneva navanītayutānapi
The burnt fruit of bilva is a great destroyer of bleeding piles. Eating black sesame combined with fresh butter likewise brings this benefit.
Verse 13 (garuda.1.186.13)
शुण्ठीचूर्णं यवक्षारयुक्तं तुल्यगुडान्वितम् । अग्निवृद्धिं करोत्येव प्रत्यूषे वृषभध्वज
śuṇṭhīcūrṇaṁ yavakṣārayuktaṁ tulyaguḍānvitam agnivṛddhiṁ karotyeva pratyūṣe vṛṣabhadhvaja
Powder of dry ginger combined with barley-alkali and equal jaggery, taken at dawn, definitely increases the digestive fire, O Vrishabhadhvaja.
Verse 14 (garuda.1.186.14)
शुण्ठ्या च क्वथितं वारि पीतं चाग्निं करोति वै । हरीतकीं सैन्धवञ्च चित्रकं रुद्र पिप्पली
śuṇṭhyā ca kvathitaṁ vāri pītaṁ cāgniṁ karoti vai harītakīṁ saindhavañca citrakaṁ rudra pippalī
Water boiled with dry ginger, when drunk, kindles the digestive fire. Haritaki, rock salt, chitraka, O Rudra, and pippali —
Verse 15 (garuda.1.186.15)
चूर्णमुष्णोदकेनैषां पीतं चातिक्षुधाकरम् । साज्यं सूकरमांसं वै पीतं चातिक्षुधाकरम्
cūrṇamuṣṇodakenaiṣāṁ pītaṁ cātikṣudhākaram sājyaṁ sūkaramāṁsaṁ vai pītaṁ cātikṣudhākaram
— powder of these, drunk with hot water, produces intense hunger. Pork combined with ghee, when eaten, likewise produces intense hunger.